15. Matinéea: Auskalo Quartet

Joseph Haydnek opus 33 katalogaziopean 1781ean idatzi zituen harirako sei kuartetoetako batekin abiatuko du Miramongo Matinéea Auskalok. Harirako 3. kuartetoaz dihardugu, ‘Txoria’ ezizenarekin ezagutzen dena, obrako zenbait doinuk hegaztien kantua gogorarazten dutelako. Lau mugimendu ditu, non Haydnek elementu kultuak eta herrikoiak, mugimendu azkarrak eta geldoak konbinatu zituen, umorea eta sorpresa praktikatuz eta entzuleari ‘keinu’ eginez. Obra honek oihartzun handia izan zuen garaiko konpositoreen artean opus bereko beste kuartetoekin batera. Izan ere, kuarteto multzoa nahiko imitatua izan zen bere originaltasunagatik eta genero bereko obren oinarriak ezarri zituen. Horren adibiderik argiena da argitaratu eta lau urtera, 1785ean, Mozartek sei Haydn kuartetoak konposatu zituela, lan horien aintzatespen gisara.

Robert Schumannek, bere aldetik, genero bakar bati bete-betean dedikatzeko ohitura zuen eta, 1842an, ganbera-musikari eskaini zion urtean, idatzi zuen Auskalok Matinéean interpretatuko duen lana: Harirako 3. kuartetoa. Urte berekoak dira, baita ere, bere beste bi harirako kuarteto bakarrak, pianodun kinteto bat eta pianodun kuarteto bat. Haydn, Mozart eta Beethovenen lan homologoak ondo aztertu ondoren idatzi zituen Schumannek bere kuartetoak. Zehazki, hirugarren kuarteto hau bi astetan idatzi zuen, eta urte horretako irailaren 13an interpretatu zuten lehen aldiz Clara Schumann emaztearentzat urtebetetze-opari gisa. 1843an argitaratu zen eta Felix Mendelssohni eskaini zion. Egiturari dagokionez, lau mugimendu kontrastatzaile ditu eta eduki musikal oso aberatsa du. Nostalgiaz betea, logikagatik, ausardiagatik eta berritasunagatik nabarmentzen da kuartetoa.