12. Matinéea: Ensemble Moderne Érard

Harpari buruz hitz egiten dugunean, automatikoki lasaitasunean, bakean edo esoterismoan pentsatzen dugu. Eta, agian, horrelako sentsazioak senti daitezke harpari protagonismoa ematen dion errezitaldi honetako piezen aukeraketaren aurrean. Baina, egiaz, inpresionismoaren garaiko konposizio hauek inguratzen dituena benetako gerra da.

Bi instrumenturen eta bi fabrikatzaileren arteko gerrari buruz ari gara: alde batetik, Sébastien Érarden mugimendu bikoitzeko harpa, 1810ean estreinatua eta gaur egun ere nagusi dena, eta, bestetik, pedalik gabeko harpa kromatikoa, geroago Parisko Pleyel etxean jaio zena bere aurrekoari itzal egiteko, nahiz eta ez zen hura garaitzera iritsi bere soinu-bolumena eskasegia zelako.

Bi instrumentu hauen arteko buruz burukoaz gozatuko dugu Matinée hau itxiko duten bi obretan. Alde batetik, Claude Debussyren Dantza Sakratu eta Profanoa entzungo dugu, 1904an Pleyel etxeak enkargatutako lana, non konpositore frantziarrak instrumentu berriak eskaintzen zituen aukerak ahalik eta gehien esploratu eta ustiatu zituen, arrakasta handiz. Bestalde, Maurice Ravelen Sarrera eta Allegro lana izango dugu, 1905ean Érard etxeak kontraeraso gisa enkargatu zuena frogatzeko harpa kromatikoa ez zitzaiola bere pedaldun harpari inoiz gailenduko.

Aurretik beste bi obra entzun ahal izango ditugu. Bata borroka horretatik at geratzen dena, Guy Ropartz frantziar musikagile eta poetaren Prélude, Marine et Chansons, pedalezko harparako idatzia, eta maitagarrien eta aztien munduetara eramango gaituena. Eta beste bat enfrentamendu handirako prestatzen gaituena: Joseph Jongen musikagile belgikarraren Bosterako kontzertua, harpa kromatikorako bertsio bat duena, baina Belgikako harpa-eskolak pedaldun harparako egokiagotzat jo zuena beti.